Geplaatst: 26 januari 2023

Stress en vermoeidheid

Stress en vermoeidheid bij autisme

Zowel in mijn praktijk als autismecoach als in mijn privé-omgeving zie ik dat stress en vermoeidheid een enorme impact hebben op mensen met (kenmerken van) autisme.

De stress en vermoeidheid die mensen met ASS ervaren, wordt vaak als enorm overweldigend ervaren. Waardoor mogelijkheden om het anders te doen en er op een goede manier mee om te gaan naar de achtergrond verdwijnen. Het lukt dan gewoon niet meer om uit die vicieuze cirkel te komen. Met alle gevolgen van dien.

En wees eerlijk, vermoeidheid kan ook enorm verlammend werken, waardoor je eigenlijk misschien wel weet dat je iets op een ander manier moet gaan doen. Maar dat je er eenvoudig de energie niet voor hebt om op te staan, laat staan om nieuwe dingen uit te proberen en te leren.

7 gebieden waarin het voor mensen met (kenmerken van) autisme vaak anders werkt

Ik leg in het kort de 7 gebieden waarin het voor mensen met (kenmerken van) autisme vaak anders werkt uit. Deze 7 gebieden worden over het algemeen gebruikt in de onderzoekswereld. Niet iedereen met autisme herkent zichzelf in deze omschrijving van autisme. Ieder mensen is natuurlijk ook anders. En gelukkig ontdekken en leren we dagelijks nieuwe dingen over autisme.

Voor mijn gevoel staan deze 7 gebieden in grote lijnen voor de dingen die bij mensen met (kenmerken van) autisme anders werken dan bij de zogenoemde neuro-typische mensen (mensen zonder autisme).

Niet alleen problemen

Waarbij ik het veel te ver vind gaan dat mensen met autisme in deze gebieden alleen maar problemen hebben. Het werkt vaak op een andere manier, mensen met autisme hebben in deze gebieden vaak wat extra input en duidelijkheid nodig. Op andere gebieden zijn mensen met autisme vaak weer beter, sneller en makkelijker dan neuro-typische mensen.

Als ik trouwens mensen met autisme schrijf, bedoel ik ook de mensen met kenmerken van een autisme spectrum stoornis.

Het werkt soms anders

De 7 gebieden waarin het voor mensen met autisme vaak anders werkt zijn:

Onduidelijkheid en vermoeidheid

Doordat het brein van mensen met autisme op deze 7 gebieden anders werkt dan het brein van mensen zonder autisme, kan onduidelijkheid ontstaan. En door onduidelijkheid ontstaan stress en vermoeidheid.

De klacht die ik van de meeste mensen met (kenmerken van) autisme hoor, is dat ze zo enorm moe zijn. Ze zijn zo moe, dat ze de week of dag maar amper volhouden. En die vermoeidheid wordt vaak veroorzaakt en in stand gehouden door de stress die ze ervaren.

Wat is stress?

Vrijwel iedereen heeft in bepaalde fases van zijn of haar leven stress. Denk maar eens aan het hebben van opgroeiende kinderen, een drukke baan, spanningen in je relatie, ruzie in de familie, het starten op een nieuwe school of een nieuwe baan. Soms ontstaat stress ook door angsten of depressiviteit, een laag zelfbeeld. Deze stress is voor mensen met en zonder autisme aanwezig.

Stress is een vorm van spanning die in het lichaam van mensen optreedt als reactie op externe prikkels. Het is een verstoring van het evenwicht tussen draagkracht (wat je aan kunt) en draaglast (wat je te verduren krijgt).

Meestal geven omstandigheden je tijdelijk, een paar dagen of weken, stress. En daarna zakt het weer af.

Veel stress is niet gezond, je voelt je moe, het vermindert je weerstand, je kunt niet veel hebben van anderen en bent snel geïrriteerd. En als de stress dan maar door blijft gaan, word je nog vermoeider, je wordt gefrustreerd en alles wordt erger en erger.

Stress geeft onrust en je raakt uit balans. En het is super vermoeiend!

Gevolgen van stress en vermoeidheid

Het is voor iedereen anders wanneer je stress of vermoeidheid ervaart, of je nu wel of geen autisme hebt. Daarom is het heel goed om te kijken hoe het voor jou werkt, wat voor jou belangrijk is. Je kunt je hierin niet altijd goed vergelijken met een ander en dat hoeft ook niet.

Het effect van veel stress en vermoeidheid is dat je niet meer goed kunt nadenken. Iets wat je normaal heel makkelijk kunt doen of kunt besluiten, wordt ineens moeilijk om te doen of heel lastig om een besluit over te nemen. En alles wat lastig wordt om te doen kost energie, en daardoor wordt het allemaal nog lastiger en ervaar je nog meer stress. Als je niet uitkijkt kom je dus in een patroon terecht waar je niet meer makkelijk zelf uitkomt.

Sommige mensen worden ziek

Sommige mensen wordt ook letterlijk ziek van het hebben van te veel stress en moe zijn. Hun lichaam geeft dan op. Ook kun je allerlei vage klachten krijgen van stress, zoals hoofdpijn, buikpijn, rugpijn, pijntjes die je al lang niet meer gehad hebt kunnen weer terug komen, etc. etc.

Stress heeft niet alleen invloed op jezelf, maar ook op de mensen om je heen. Je vindt het misschien lastig om ook nog contact met anderen te houden als je al veel druk ervaart. Of je reageert mopperig als iemand iets vraagt en die ander denkt ‘laat maar even zitten’.

Op die manier kan stress allerlei gebieden van je leven beïnvloeden en kan het makkelijk van een beetje stress naar heel veel stress en uiteindelijke tot stilstand komen, oftewel burnout, veranderen.

Stress en vermoeidheid bij (kenmerken van) autisme

Maar liefst 81% van de mensen met autisme zegt dat stress en vermoeidheid een groot of zelfs heel groot negatief effect heeft op onder andere hun zelfvertrouwen en hun zelfbeeld.

En 74% geeft aan dat stress effect heeft op hun slaap.

63% van de ondervraagde mensen geeft aan dat wat ze op dit moment doen tegen stress geen of onvoldoende effect heeft.

In het onderzoek geven mensen die werken het volgende aan:

54% zegt dat ze gericht zijn op details, waardoor ze het overzicht verliezen
47% zegt dat ze moeilijk met werkdruk om kunnen gaan
45% zegt dat ze moeite hebben met de sociale omgang met collega’s

Bron : onderzoek Autismecoach

Meer stress bij autisme

Als je zelf autisme hebt, heb je zeer waarschijnlijk meer last van stress dan mensen zonder autisme. Mensen met autisme zijn gevoelig voor stress, hun evenwicht is eerder verstoord en ze hebben lang de tijd nodig om weer te herstellen van de stress die ze gehad hebben.

Dit komt bijvoorbeeld door het anders binnen komen van prikkels in de hersenen, het moeite met begrijpen van andere mensen en situaties en het om gaan met veranderingen en onvoorspelbaarheden. Je bent hierdoor steeds in een verhoogde staat van alertheid en dat kost heel veel energie.

Als je de stress die je ervaart en voelt negeert en er niets mee doet, of niets mee kunt doen, wordt de stress alleen maar erger. Dan hoeft er nog maar iets kleins te gebeuren en boem, het ploft.

Straks rust ik wel uit…

Veel mensen hebben het door de week erg druk, met werk of school. Ze nemen zich dan voor om in het weekend uit te rusten. Of ze zeggen ‘straks heb ik vakantie en dan rust ik wel uit, dan tank ik wel weer bij’. En wat merken ze dan wanneer het eindelijk weekend of vakantie is.

Dan merken ze dat ze zo moe en uitgeblust zijn, dat ze nergens zin in hebben. Dat ze lamlendig op de bank hangen en voor de dingen die ze wilden doen, iets leuks met het gezin of vrienden, eindelijk dat ene klusje af krijgen, daar hebben ze dan totaal geen energie voor. Waardoor ze zich nog slechter gaan voelen, want nu is er niets van de leuke of noodzakelijk dingen gedaan en hebben ze er ook nog een schuldgevoel bij gekregen.

Hoe merk je dat je stress begint op te lopen en er actie nodig is?

Hoe merk je nu zelf dat de stress begint op te lopen en dat je actie dient te nemen?

Het is heel belangrijk om gedurende de werkweek je stress-level laag te houden en goed voor je eigen energie te zorgen. Zodat je zo weinig mogelijk last van die vermoeidheid hebt. Inzicht hebben in je eigen stress, hoe het voor jou werkt, helpt om er goed mee om te gaan en om het te kunnen voorkomen of zo klein mogelijk laten zijn.

De 5 stappen naar rust en balans op je werk

De 5 stappen die voor rust en balans op je werk gaan zorgen zijn de volgende:

  1. Bestudeer je (werk)week
  2. Inzicht in jezelf
  3. Wat werkt voor mij
  4. Grenzen stellen
  5. Onderhouden van wat je geleerd hebt

Per stap leg ik wat de stap inhoudt en waarom deze stap belangrijk is.

Stap 1 – Bestudeer je (werk)week

Als die enorme vermoeidheid die je steeds voelt, je telkens maar over komt, kom je niet makkelijk uit die vicieuze cirkel. Je blijft dan achter de feiten aanlopen en je vindt dan niet makkelijk een uitweg naar rust en balans.

Je neemt je elke keer voor om nu echt je rust te pakken. Maar doordat je te moe bent of doordat er toch steeds weer iets anders tussendoor komt, lukt dit niet goed. Waardoor je vermoeidheid en gevoel van te kort schieten steeds maar erger wordt.

Een goede eerste stap om dan te zetten is het bestuderen van je (werk)week. Zonder een duidelijk inzicht in je huidige situatie, kun je deze situatie namelijk niet verbeteren. Je hebt dan geen idee waar de knelpunten zich bevinden.

Door goed naar je (werk)week te kijken, krijg je inzicht in wat bijvoorbeeld de dagen zijn waarop je het heel druk hebt. En wat zijn de dagen waarop het lekker gaat.

Wat is het verschil tussen die dagen? Wat maakt dat het op de ene dag goed gaat en op een andere dag echt helemaal niet? En is die moeilijke dag elke week een moeilijke dag of hangt het ergens anders vanaf, bijvoorbeeld van hoe je slaapt of hoe je in je vel zit?

Kun je iets aan die dag aanpassen of kun je de taken in de week herverdelen, waardoor het beter past?

Inzicht krijgen helpt

Het is belangrijk om naar je (werk)week te kijken, omdat je hierdoor inzicht krijgt. Inzicht in de situatie zoals deze nu is. En daarmee kun je ook zien wat er anders mag of kan. Wat bijvoorbeeld de moeilijkste dagen zijn en waarom deze dagen moeilijk zijn. En van daaruit kun je de juiste acties gaan nemen.

Een overvolle (werk)dag, zorgt er waarschijnlijk voor dat je de dag ervoor al stress hebt over de dag die gaat komen. En de dag na deze overvolle dag heb je de hele dag nodig om weer bij te komen.

Op die manier kost een overvolle (werk)dag je dus eigenlijk bijna drie dagen. Dan is het dus belangrijk om de dag voor en na een overvolle dag je agenda leeg te houden. Of te zorgen dat er wat taken van de overvolle dag naar een andere dag gaan, zodat de verdeling goed is.

Als je geen inzicht hebt in je (werk)week dan word je voor je gevoel geleefd. Dan loop je steeds maar achter de feiten aan en ga je steeds harder lopen. Hierdoor krijg je niet de tijd die je nodig hebt om weer tot rust te komen. Je gaat hiermee over je grenzen heen en je vermoeidheid wordt steeds erger. Je begrijpt dat je zo niet langer door kunt gaan.

Wat kun jij doen?

Wat kun je dan wel doen? De volgende dingen kun je uitproberen om een start te maken richting een goed verdeelde (werk)week:

– Bepaal wat voor jou de drukste dag is in de week en kun je iets van die dag op een andere dag doen of door iemand anders laten doen?

– Zorg voor voldoende beweging en/of rust op een dag. Heb je een zittend beroep, sta dan regelmatig op en loop even een stukje. Maak een ommetje in je pauze. Ben je veel in beweging tijdens je werk, neem dan voldoende pauze door te gaan zitten.

– Horen alle taken die op jouw to-do lijst staan bij jou, of kunnen anderen een deel overnemen?

– Wat heb jij nodig om door die drukke dag heen te komen? Kun je bijvoorbeeld de dag van tevoren al iets koken voor die dag?

Stap 2 – Inzicht in jezelf

In stap 2 ga je aan de slag met hoe het bij jou werkt. Wat heb jij nodig? Wat kun jij doen op momenten van stress en wat zijn bij jou tekenen dat de stress aan het oplopen is?

Het is heel belangrijk om te weten hoe stress bij jou voelt. Op het moment dat je het namelijk aan voelt komen, kun je nog actie ondernemen. Terwijl als je wacht tot je enorm overprikkeld bent, dan kun je meestal niets meer behalve dichtklappen of juist ontploffen.

De periode voor het dichtklappen of ontploffen is het moment dat je actie kunt nemen, de voor jou juiste dingen kunt doen.

Maar hoe weet je nu hoe dat voor jou werkt, als je vaak ineens overvallen wordt door zo’n overprikkeling, waarbij je helemaal niets meer kunt of juist helemaal uit je dak gaat van boosheid? Die je echt niet aan voelt komen.

En dat anderen dan alleen maar extra vragen blijven stellen of verwijten naar je hoofd blijven gooien. Precies dat wat jij op zo’n moment niet kunt gebruiken.

Misschien voel je je daarna ook wel extra vervelend, omdat je merkt dat anderen je niet begrijpen en er niets mee kunnen.

Krijg inzicht in jezelf

Als je niets doet met het krijgen van inzicht in hoe het bij jou werkt, dan blijft stress en overprikkeling je overkomen en kun je het zelf niet op tijd stoppen. En dan blijf je dus in situaties komen, waarop je zelf geen invloed meer hebt. Omdat het al te ver is gegaan.

En die overprikkeling die steeds terug blijft komen, die zorgt er ook nog eens voor dat je vermoeidheid erg wordt en dat je op een bepaald moment helemaal niet meer weet waar je moet beginnen.

Terwijl je daar, als je er op de juiste manier mee aan de slag gaat, heel veel mee kunt doen. Door te leren hoe het bij jou werkt en door overprikkeling op tijd aan te voelen komen.

Wat kun je doen?

Wat kun je doen om die overprikkeling aan te voelen komen? Waar kun je op letten?

De volgende dingen geven je inzicht in jezelf en daarmee zie je je overprikkeling goed aankomen.

– Bepaal hoe jouw opkomende overprikkeling voelt. Waar krijg je last van? Wat gebeurt er met je op het moment dat je overprikkeld begint te raken? Hoe voelt het wanneer de stress aan het oplopen is?

– Door welke situaties wordt jouw overprikkeling en stress hoog? Hoe ziet zo’n situatie er uit? Wat gebeurt er?

– Van welke prikkels heb jij last? Heeft dat met horen, voelen, zien, ruiken, denken te maken.

– Wat heb je nodig na een moment van overprikkeling? En wat wil je juist niet? Kun je dit tegen de mensen in je omgeving vertellen, zodat ze hier rekening mee kunnen houden?

Stap 3 – Wat werkt voor mij

In deze stap is het heel belangrijk om goed duidelijk te krijgen wat jij nodig hebt in welke situatie. En ook wat je niet nodig hebt is heel belangrijk om te weten.

Op het moment dat je voor jezelf duidelijk hebt wat voor jou werkt, kun je hier zelf heel goed rekening mee houden. En als je dit dan ook nog aan de mensen in je omgeving kunt vertellen of laten zien, dan kunnen zij ook goed rekening met je houden.

Autismeprofiel

Je kunt hiervoor een uitgebreid autismeprofiel maken, waarin precies staat wat je op welk moment nodig hebt. En wat je juist niet wilt. Op die manier kun je zelf met jouw autismeprofiel checken hoe de stress en overprikkeling er op een bepaald moment voor staat.

In een autismeprofiel maak je onderscheid in de fases groen (je zit lekker in je vel), oranje (de overprikkeling begint al op te lopen, je wordt al wat geïrriteerd) en rood (in deze fase probeer je in het begin nog alles ‘recht’ te houden, maar al snel verlies je de controle en knak je, oftewel je raakt totaal overprikkeld).

Vaak is het op het moment dat je stress hebt en overprikkeld begint te raken, heel lastig om op dat moment nog te weten wat je nu het beste kunt doen of laten. En door het in het autismeprofiel overzichtelijk te hebben, hoef je daar alleen maar op te kijken. Er staan suggesties op over wat je kunt doen.

Ook je naaste omgeving kan je autismeprofiel gebruiken

Daarnaast kan dit profiel ook door anderen in je naaste omgeving gebruikt worden. Ook zij kunnen op momenten dat ze zien dat je veel stress hebt, op het autismeprofiel kijken wat je nu fijn vindt om te doen.

Als je geen autismeprofiel voor jezelf hebt, moet je elke keer zelf heel goed in de gaten houden of je stress oploopt. En dan ook nog op dat moment, waarop je al stress hebt, bepalen wat je kunt gaan doen om de stress naar beneden te krijgen.

Dat is vaak heel lastig en heel moeilijk om te doen. Vandaar dat het heel belangrijk is om van jezelf te weten wat voor jou werkt op momenten van stress en overprikkeling.

Wat is er belangrijk in een autismeprofiel:

– Hoe zien de fases groen, oranje, rood er uit?
– Wat gebeurt er na fase rood, dus wanneer je zojuist enorm overprikkeld was, wat is er in de fase daarna nodig?
– Hoe kun je deze fases aan anderen in je directe omgeving duidelijk maken?

Stap 4 – Grenzen stellen

Grenzen stellen, het is voor iedereen nodig en het is ook voor veel mensen heel moeilijk om te doen. Om lekker in je vel te zitten is het heel belangrijk om te weten wat bij je past, wat je nodig hebt en ook wat je niet nodig hebt.

En hier dan ook op een goede manier met anderen over kunnen praten. Op het moment dat jij je eigen grenzen kent en herkent, kun je ze met anderen bespreken en er op die manier voor zorgen dat anderen niet steeds over jouw grenzen heen gaan.

Maar ook voor onszelf is het heel belangrijk om onze grenzen te kennen. Zodat we goed voor onze energie kunnen zorgen en hiermee vermoeidheid, stress en andere klachten voorkomen kunnen worden.

Hoe gaan anderen over jouw grens heen?

Wat zijn voorbeelden van manieren waarop er over je grenzen heen gegaan wordt en wat stress op kan leveren:

– Als je onder druk gezet wordt om een antwoord te geven
– Als je geen tijd krijgt om een keuze te maken
– Als je in een staat van overprikkeling toch iets moet gaan doen
– Als jou gevraagd wordt rekening te houden met anderen
– Als je last hebt van bijvoorbeeld geluiden, zoals radio’s, gepraat of machines

Wanneer je geleerd hebt om op de goede manier jouw grenzen aan te geven, kun je dus:

– het heft in eigen hand nemen, dus je leven leiden op de manier waarop jij dat wilt en niet hoe anderen het willen
– ruimte en tijd creëren voor datgene wat jij belangrijk vindt en nodig hebt om gelukkig te zijn
– toekomen aan je eigen behoeften en de gevoelens van frustratie verdwijnen
– gelijkwaardigheid creëren in de relatie met anderen en daarmee krijg je zelfrespect
– duidelijkheid aan de ander bieden. Een nee is dan ook een nee en daarmee is een ja ook een ja

Grenzen aangeven

Hoe geef je op een goede manier je grenzen aan:

– Bepaal op een moment dat je lekker in je vel zit welk deel van je leven niet loopt zoals je zou willen. Hoe kun je daarin zorgen dat je op dit stukje je grens aan kunt geven.
– Zorg dat het om te beginnen over een grens gaat op een klein, eenvoudig onderwerp.
– Oefen met het aangeven van grenzen met een familielid, vriend of vriendin die je goed kent. Zodat je even uit kunt testen hoe je je grens goed aan kunt geven en wat die ander dat bijvoorbeeld terug kan zeggen.
– Geef je grens aan op een rustige manier en wacht op de reactie. Kijk hoe je het beste kunt reageren op de reactie.
– Blijf oefenen, grenzen stellen is moeilijk om te doen voor bijna iedereen. Met oefenen zorg je dat het je steeds beter lukt.

Stap 5 – Onderhouden van wat je geleerd hebt

Stap 5 gaat eigenlijk voor over hoe kun je nu blijven doen wat je geleerd hebt? Natuurlijk kun je van alles leren over dingen die goed voor je zijn. En zolang je daar actief mee aan de slag bent, lukt dat vaak ook allemaal wel.

En na verloop van tijd gaat het steeds beter om goed voor jezelf te zorgen, om te weten wat je nodig hebt en om bijvoorbeeld je grenzen aan te geven. En het gaat zo goed, dat je er eigenlijk niet meer over na hoeft te denken. Denk je.

Wat je vaak ziet is dat na een tijdje je net niet meer alles doet waarvan je weet dat goed voor je is. Ach, die ene keer dat schema maken voor de komende week kan ik best wel overslaan. Dan doe ik het gewoon volgende week weer. Het gaat nu toch goed?

En van die ene keer overslaan, maak je het schema de week er na ook niet. En dan doe je ook een ander belangrijk ding een keer niet goed. En voordat je het weet, zit je weer midden in de stress en is de rust en balans op je werk ver te zoeken.

Pleeg ‘onderhoud’

Daarom is het heel belangrijk om regelmatig een soort van onderhoud te plegen aan alles wat je geleerd hebt. Pak bijvoorbeeld een vast moment in de week om de komende week te bekijken. Wat staat er allemaal op de planning, waar dien je rekening mee te houden, wat moet er gebeuren?

Op die manier kun je tijdig bijsturen en gaat de week soepel verlopen.

En als het allemaal lekker gaat, ben je er ook zo mee klaar. Terwijl als je het een paar keer overslaat en je moet het weer op gaan pakken, dan wordt het vaak lastig. Dan moet je voor je gevoel weer bijna opnieuw beginnen en dat is jammer als je al zo ver gekomen was.

Check, check, check

– Heb je een autismeprofiel gemaakt, bekijk het regelmatig of het nog klopt. Past het allemaal nog bij hoe je nu zelf bent.
– Sta er regelmatig bij stil hoe je je voelt, hoe gaat het met je, wat is er anders dan anders.
– Check soms ook met anderen die je vertrouwt hoe zij jouw zien. Wat merken zij aan je, zien ze dat het goed met je gaat of maken ze zich zorgen over je.

Hierboven heb ik je veel verteld over hoe je goed voor jezelf kunt zorgen en wat jij kunt doen om stress en vermoeidheid te voorkomen.

Kun jij ook wel wat hulp gebruiken?

 Loop jij ook tegen problemen aan, in je werk en/of privé-leven? En vind je het lastig om alles wat ik hierboven verteld heb zelf te gaan doen?

Maak dan nu een afspraak voor een gratis vrijblijvende ont-stress sessie. Dan bespreken we waar je tegenaan loopt en hoe je ik je daarbij kan helpen.

Jouw gratis ont-stress sessie houden we in mijn praktijk in Best of online. De sessie duurt ongeveer 30 minuten. Meld je nu hier aan.


Tags: , , , , , , , , , , , ,

Geplaatst: 19 januari 2023

Autistische burnout

Autistische burnout

Een burnout, daar heeft iedereen wel eens van gehoord verwacht ik. Maar wist je dat er ook zoiets bestaat als een autistische burnout? En dat dat toch net even wat anders is dan een niet-autistische burnout? Ik vertel je er meer over.
Toen Bente bij mij in de praktijk kwam, gaf ze aan dat ze in een burnout zat en dat ze hulp wilde om weer goed aan het werk te komen.
Ze startte met het traject Rust en balans op je werk en na een aantal gesprekken kwam ze tot de conclusie dat ze niet nu pas in een burnout zit, maar dat ze eigenlijk al vijf jaar last heeft van een burnout. En dat haar autisme daar alles mee te maken heeft.
Wat is een autistische burnout?

Circa 12-17% van de Nederlandse beroepsbevolking ervaart burnout-klachten (CBS, 2019). Dat gaat om heel veel mensen.

Over autistische burnout is nog niet heel veel wetenschappelijk onderzoek gedaan. Annelies Spek en collega’s hebben er een essay over geschreven dat is gepubliceerd in het Wetenschappelijk Tijdschrift Autisme in 2021 (lees hier het volledige essay)

Wat is het verschil tussen een burnout en een autistische burnout?

Wat is dan eigenlijk het verschil tussen een niet-autistische burnout en een autistische burnout? Door de World Health Organization zijn in 2018 de volgende kenmerken van een burnout omschreven : gevoelens van uitputting, afstand/cynisme jegens het werk en een verminderd gevoel van professionele competentie.

Burnout is vaak werkgerelateerd

Je ziet hierin dat de nadruk ligt op werk-gerelateerde problemen. Nu is het natuurlijk niet zo dat je alleen een burnout kunt krijgen wanneer je werkt, maar daar ligt vaak wel de nadruk. De meeste mensen met een niet-autistische burnout krijgen problemen door bijvoorbeeld werkdruk en onderbezetting, problemen die voortkomen vanuit het werk en de werkomgeving.

Stress door het leven in zijn geheel

Bij een autistische burnout ligt het anders. Daarbij komen de problemen vanuit de stress die ontstaan door het leven in zijn geheel. Zie ook het onderzoek van Higgins en collega’s (2021).

Zij hebben ontdekt dat er bij een autistische burnout sprake is van significante mentale en lichamelijke uitputting en sociaal terugtrekken. Daarnaast worden één of meerdere van de volgende kenmerken vertoond:

Voorbeelden van problemen in het leven

In het kort wordt een niet-autistische burnout veroorzaakt door werkgerelateerde problemen. En een autistische burnout wordt veroorzaakt door allerlei oorzaken in het leven van iemand met (vermoeden van) autisme. Denk dan bijvoorbeeld aan moeite hebben met het onderhouden van sociale contacten in je privé-leven en eventueel op je werk, proberen te voldoen aan verwachtingen van familie en leidinggevende, steeds maar blijven nadenken waardoor je niet goed slaapt, oververmoeidheid door constante prikkels en niet goed weten hoe hier mee om te gaan.

Als je dat zo leest, dan kun je je voorstellen dat iemand met (kenmerken van) autismespectrumstoornis (ASS) sneller in een burnout belandt dan iemand zonder ASS.

Mensen met autisme zijn gevoelig voor stress

En doordat mensen met (kenmerken van) autisme gevoelig zijn voor stress en het langer duurt voordat ze van stress en alle bijkomende problemen hersteld zijn, dient een autistische burnout ook echt anders aangepakt te worden dan een niet-autistische burnout. Het is belangrijk dat wanneer je een autistische burnout hebt, je begeleidt wordt door iemand met kennis van en ervaring met autisme.

Er dient voldoende rust aangebracht te worden en er dient gekeken te worden hoe je weer balans in je leven terug kunt brengen.

Rust en balans

In het traject Rust en balans op je werk ga je hiermee aan de slag. We bespreken de problemen waar je op je werk en in je leven tegenaan loopt. Je kunt dit traject 1-op-1 (kijk hier voor meer informatie) en in een groep volgen (kijk hier voor meer informatie).

Na het traject Rust en balans op je werk weet jij wat je nodig hebt om rust en balans in je werk en leven te krijgen en te houden. We gaan samen op een ontdekkingstocht naar hoe het voor jou goed werkt. En wat jij kunt doen om rust en balans te ervaren en een (autistische) burnout te voorkomen.

Werkgevers hebben vaak een potje voor coaching

Wist je trouwens dat werkgevers vaak een potje hebben voor medewerkers dat gebruikt kan worden voor persoonlijke coaching en trajecten zoals Rust en balans op je werk?

Ben jij wel klaar met het gebrek aan rust, balans, controle en overzicht op je werk en in je leven? En die vaak aanwezige vermoeidheid en gebrek aan energie? Kun jij hierin wel wat hulp gebruiken? Of kan ik je helpen bij het in gesprek gaan met je leidinggevende?

Gratis ont-stress sessie

Vraag dan nu jouw gratis ont-stress sessie aan! In deze ont-stress sessie bespreken we waar je tegenaan loopt en hoe ik je daarbij kan helpen. Jouw ont-stress sessie van ongeveer 30 minuten houden we in mijn praktijk of via Zoom.

Vraag jouw sessie hier aan.


Tags: , , , , , , , , , ,

Geplaatst: 5 januari 2023

Stress-signalen bij autisme

Stress-signalen bij autisme

Het is voor iedereen belangrijk om aan te voelen wanneer je stress begint te krijgen, zodat je kunt zorgen dat je stress-niveau weer daalt. Als je autisme hebt, is dit nog veel belangrijker, omdat stress vaak ontstaat door een hogere of juist lagere prikkelgevoeligheid. En wat zijn nu die stress-signalen bij autisme?

Lastig om zelf naar te kijken

En misschien wist je dat al wel, maar is het gewoon super moeilijk om hier op een goede manier voor jezelf naar te kijken. Omdat de stress je steeds maar weer overkomt, in plaats van dat je het goed aan ziet komen.

Het is voor mensen met (een vermoeden van) autisme extra belangrijk om inzicht te hebben in hun eigen stress(-opbouw) en er goed op te letten. Maar waar moet je dan op letten? En hoe voorkom je dat je achteraf enorm overprikkeld bent, maar je niet kunt voorkomen dat het zo oploopt.

Inzicht in je stress-signalen

In mijn traject is dit één van de eerste dingen waar we mee aan de slag gaan. Omdat het zo belangrijk is om hier goed inzicht in te hebben. En vandaar uit kun je verder met op de goede manier voor jezelf te zorgen.

Waar je mee mag beginnen bij het ontdekken van jouw stress-signalen, is onderzoeken hoe jouw stress er uit ziet. Wat zijn tekenen dat jouw stress op aan het lopen is?

Waar kun je op letten?

Je kunt bij stress-signalen op verschillende dingen letten, zoals hoe je je lichamelijk voelt, wat er psychisch aan de hand is, welke gedachten je hebt en wat je doet, dus hoe je reageert op stress.

Een aantal voorbeelden van dingen die je op kunnen vallen zijn :

Herken jij stress-signalen bij jezelf?

Herken jij signalen bij jezelf die bij jou duiden op stress? Heb je dingen die je herkent op het moment dat je stress hebt, die hier niet genoemd zijn?

Als je de stress-signalen die voor jou gelden duidelijk hebt, weet je dat je rust en overzicht nodig hebt, zodra je de signalen opmerkt. Je kunt dan de juiste dingen doen om de stress te verminderen.

Maak een lijstje voor rust en ontspanning

Maak op een moment dat je je rustig voelt een lijstje met dingen die je kunt doen om rust en ontspanning te krijgen. Dit is natuurlijk voor iedereen anders, maar denk eens aan gaan wandelen, lezen, met de hond of kat knuffelen, kleuren, gamen.

Het is handig om een lijstje te maken van de dingen die voor jou goed voelen om te doen en waar je rust van krijgt en ontspannen van wordt. Op het moment dat je namelijk behoefte hebt aan rust en ontspanning, is het vaak heel moeilijk om te bedenken wat je kunt gaan doen. Terwijl wanneer je een lijstje hebt, hoef je alleen maar uit de dingen die jij leuk vindt om te doen iets te kiezen wat op dat moment kan en past.

Zorg er dus ook voor dat er diverse dingen op je lijstje staan, die je buiten en binnen kunt doen. En die je alleen of met anderen kunt doen.

Gratis ont-stress sessie

Vind jij het moeilijk om je stress op tijd te herkennen? En helemaal om dat te weten wat je op zo’n moment moet doen? En lukt het niet zo goed om zelf inzicht te krijgen in jouw stress en hoe het opbouwt?

Vraag dan nu hier jouw gratis ont-stress sessie aan! In deze ont-stress sessie bespreken we waar je tegenaan loopt en hoe ik je daarbij kan helpen. Jouw ont-stress sessie van ongeveer 30 minuten houden we in mijn praktijk of via Zoom.

Vraag jouw sessie hier aan.

Werkgevers hebben vaak een potje voor coaching

Wist je trouwens dat werkgevers vaak een potje hebben voor medewerkers dat gebruikt kan worden voor persoonlijke coaching en trajecten zoals Rust en balans op je werk?

Wil jij ook leren om je je tijd en energie zo te verdelen, zodat jij de voor jou juiste dingen kunt doen? Zodat je niet meer steeds doet wat anderen van je willen of verwachten? Maar zodat je de dingen kunt doen die jij belangrijk vindt? Zodat je ook van die vermoeidheid af komt? Vraag jouw gratis ont-stress sessie hier aan.


Tags: , , , , , , , , , , , , , , , ,

Geplaatst: 17 november 2022

Vertel jij dat je autisme hebt?

Vertel jij dat je autisme hebt?

“Je moet niet vertellen op je werk dat je autisme hebt hoor, dan weet je zeker dat je problemen krijgt!”

Dat hoor ik mensen wel eens zeggen. Uit hun eigen ervaring, of juist helemaal niet, maar meer als een vooroordeel of aanname, zeggen mensen dit tegen mensen met (kenmerken van) autisme. Vertel jij dat je autisme hebt?

Geeft het problemen wanneer je op je werk vertelt dat je autisme hebt?

Is het eigenlijk zo, dat wanneer je op je werk vertelt dat je autisme / ASS hebt, dat je dan problemen krijgt? Ik ken voorbeelden van werkplekken waar echt wel vooroordelen zijn over autisme. Waar het een beetje weggezet wordt als minder.

Waarbij ik van mening ben dat dat komt omdat de mensen met het vooroordeel eigenlijk helemaal niet goed weten wat autisme nu eigenlijk is. Hoe ziet dat er uit? Waar loop je dan precies tegenaan? En aangezien iedereen verschillend is, dus ook mensen met autisme spectrum stoornis (ASS) allemaal verschillend zijn, is het niet precies uit te leggen hoe autisme nu bij iedere persoon werkt.

Het kan ook iets opleveren om het te vertellen

In mijn praktijk als autismecoach zie ik ook vaak dat het juist iets oplevert wanneer je vertelt over je (kenmerken van) autisme. Of in ieder geval over hoe jouw autisme werkt, wat je nodig hebt en waar je last van kunt hebben. En of je het dan specifiek autisme noemt, dat is natuurlijk aan jou.

Uitleggen hoe jij prettig werkt, werkt denk ik voor iedereen. De vraag is dus, vertel jij dat je autisme hebt?

Voorbeeld van Floor

Neem nou Floor die op dit moment het traject Rust en balans op je werk volgt bij mij. Floor doet haar werk heel goed, maar af en toe gaat het even echt niet lekker. Hierdoor voelt ze zich schuldig, omdat ze voor haar gevoel in zo’n week de controle en het overzicht verliest.

Ze voelt zich dan geen goede medewerker en gaat nog harder ploeteren om toch zo veel mogelijk gedaan te krijgen. Met als gevolg dat de controle en het overzicht, en vooral de rust en balans in haar, nog verder van haar wegdrijven. En dat heeft effect op haar werk, maar natuurlijk ook op haar gezin.

Leidinggevende denkt mee

De leidinggevende van Floor waardeert haar enorm om de collega die ze is en het werk dat ze doet. Doordat Floor met haar leidinggevende bespreekt waar ze tegenaan loopt, denkt haar leidinggevende met haar mee. Denk dan bijvoorbeeld aan een voorstel van de leidinggevende om bijvoorbeeld een dagje extra thuis te werken in die week. Een ander voorbeeld is dat de leidinggevende van Floor haar het programma van de teamdag geeft, dat eigenlijk geheim dient te blijven. Waardoor Floor zich goed kan voorbereiden en alvast dingen na kan vragen.

Op die manier krijgt Floor weer rust en balans in haar werk, heeft ze overzicht in haar taken en kan ze haar werk goed doen. Je kunt je voorstellen dat dat precies is wat je leidinggevende graag ziet, dat je je werk goed doet.

En zo kan vertellen op je werk dat je autisme hebt, ook positief uitpakken.

Dat is natuurlijk niet alles

Denk nu niet dat dat alles is wat we in het traject Rust en balans op je werk doen hè, je leidinggevende vertellen waar je tegenaan loopt. Het traject Rust en balans op je werk brengt je inzicht in de dingen waar je tegenaan loopt op je werk. En geloof me, ook al loop je er zelf tegenaan en voel je dat het niet lekker loopt, dan nog is het niet altijd duidelijk waar het ‘m in zit. Vaak kun je met kleine veranderingen heel veel positiefs bereiken.

Inzicht in jezelf

Daarnaast geeft het traject Rust en balans inzicht in jezelf, in wat jij nodig hebt. En als je weet wat je nodig hebt, kun je daar dingen voor organiseren en regelen, zodat je die kleine dingen kunt doen die het verschil maken.

Je krijgt ook inzicht in je stress in het traject, je leert concreet wat jij kunt doen op momenten van stress en hoe je stress kunt voorkomen.

Een veel gehoorde klacht van mensen met (kenmerken van) autisme is dat ze vaak zo moe zijn, die vermoeidheid hoor ik telkens weer terug. In het traject Rust en balans op je werk ga je daarom ook aan de slag met hoe je jouw vermoeidheid kunt voorkomen. Dit doe je onder andere door je grenzen goed aan te geven en helder te communiceren.

En als je dan veel geleerd hebt over jezelf, is het ook belangrijk om na een tijdje niet weer terug te vallen in je oude gedrag. Dat je een manier gevonden hebt om jezelf bij te sturen. Ook daar besteden we aandacht aan in het traject. En jij bepaalt natuurlijk zelf of je vertelt dat je autisme hebt op je werk of niet.

Werkgevers hebben vaak een potje voor coaching

Wist je trouwens dat werkgevers vaak een potje hebben voor medewerkers dat gebruikt kan worden voor persoonlijke coaching en trajecten zoals Rust en balans op je werk?

Ben jij wel klaar met het gebrek aan controle en overzicht, die vaak aanwezige vermoeidheid en gebrek aan energie? Kun jij hierin wel wat hulp gebruiken? Of kan ik je helpen bij het in gesprek gaan met je leidinggevende om te vertellen over je autisme?

Gratis ont-stress sessie

Vraag dan nu jouw gratis ont-stress sessie aan! In deze ont-stress sessie bespreken we waar je tegenaan loopt en hoe ik je daarbij kan helpen. Jouw ont-stress sessie van ongeveer 30 minuten houden we in mijn praktijk of via Zoom.

Vraag jouw sessie nu hier aan.

 


Tags: , , , , , , , , , , ,

Geplaatst: 21 augustus 2022

Stress en vermoeidheid bij autisme

Stress en vermoeidheid bij autisme

Zowel in mijn praktijk als autismecoach als in mijn privé-omgeving zie ik dat stress en vermoeidheid een enorme impact hebben op mensen met (kenmerken van) autisme.

De stress en vermoeidheid die mensen met ASS ervaren, wordt vaak als enorm overweldigend ervaren. Waardoor mogelijkheden om het anders te doen en er op

een goede manier mee om te gaan naar de achtergrond verdwijnen. Het lukt dan gewoon niet meer om uit die vicieuze cirkel te komen. Met alle gevolgen van dien.

En wees eerlijk, vermoeidheid kan ook enorm verlammend werken, waardoor je eigenlijk misschien wel weet dat je iets op een ander manier moet gaan doen. Maar dat je er eenvoudig de energie niet voor hebt om op te staan, laat staan om nieuwe dingen uit te proberen en te leren.

7 gebieden waarin het voor mensen met (kenmerken van) autisme vaak anders werkt

Ik leg in het kort de 7 gebieden waarin het voor mensen met (kenmerken van) autisme vaak anders werkt uit. Deze 7 gebieden worden over het algemeen gebruikt in de onderzoekswereld. Niet iedereen met autisme herkent zichzelf in deze omschrijving van autisme. Ieder mensen is natuurlijk ook anders. En gelukkig ontdekken en leren we dagelijks nieuwe dingen over autisme.

Voor mijn gevoel staan deze 7 gebieden in grote lijnen voor de dingen die bij mensen met (kenmerken van) autisme anders werken dan bij de zogenoemde neuro-typische mensen (mensen zonder autisme).

Niet alleen problemen

Waarbij ik het veel te ver vind gaan dat mensen met autisme in deze gebieden alleen maar problemen hebben. Het werkt vaak op een andere manier, mensen met autisme hebben in deze gebieden vaak wat extra input en duidelijkheid nodig. Op andere gebieden zijn mensen met autisme vaak weer beter, sneller en makkelijker dan neuro-typische mensen.

Als ik trouwens mensen met autisme schrijf, bedoel ik ook de mensen met kenmerken van een autisme spectrum stoornis.

De 7 gebieden waarin het voor mensen met autisme vaak anders werkt zijn:

Doordat het brein van mensen met autisme op deze 7 gebieden anders werkt dan het brein van mensen zonder autisme, kan onduidelijkheid ontstaan. En door onduidelijkheid ontstaan stress en vermoeidheid.

De klacht die ik van de meeste mensen met (kenmerken van) autisme hoor, is dat ze zo enorm moe zijn. Ze zijn zo moe, dat ze de week of dag maar amper volhouden. En die vermoeidheid wordt vaak veroorzaakt en in stand gehouden door de stress die ze ervaren.

Wat is stress?

Vrijwel iedereen heeft in bepaalde fases van zijn of haar leven stress. Denk maar eens aan het hebben van opgroeiende kinderen, een drukke baan, spanningen in je relatie, ruzie in de familie, het starten op een nieuwe school of een nieuwe baan. Soms ontstaat stress ook door angsten of depressiviteit, een laag zelfbeeld. Deze stress is voor mensen met en zonder autisme aanwezig.

Stress is een vorm van spanning die in het lichaam van mensen optreedt als reactie op externe prikkels. Het is een verstoring van het evenwicht tussen draagkracht (wat je aan kunt) en draaglast (wat je te verduren krijgt).

Meestal geven omstandigheden je tijdelijk, een paar dagen of weken, stress. En daarna zakt het weer af.

Veel stress is niet gezond, je voelt je moe, het vermindert je weerstand, je kunt niet veel hebben van anderen en bent snel geïrriteerd. En als de stress dan maar door blijft gaan, word je nog vermoeider, je wordt gefrustreerd en alles wordt erger en erger.

Stress geeft onrust en je raakt uit balans. En het is super vermoeiend!

Gevolgen van stress en vermoeidheid

Het is voor iedereen anders wanneer je stress of vermoeidheid ervaart, of je nu wel of geen autisme hebt. Daarom is het heel goed om te kijken hoe het voor jou werkt, wat voor jou belangrijk is. Je kunt je hierin niet altijd goed vergelijken met een ander en dat hoeft ook niet.

Het effect van veel stress en vermoeidheid is dat je niet meer goed kunt nadenken. Iets wat je normaal heel makkelijk kunt doen of kunt besluiten, wordt ineens moeilijk om te doen of heel lastig om een besluit over te nemen. En alles wat lastig wordt om te doen kost energie, en daardoor wordt het allemaal nog lastiger en ervaar je nog meer stress. Als je niet uitkijkt kom je dus in een patroon terecht waar je niet meer makkelijk zelf uitkomt.

Stress en vermoeidheid beïnvloeden je leven

Sommige mensen wordt ook letterlijk ziek van het hebben van te veel stress en moe zijn. Hun lichaam geeft dan op. Ook kun je allerlei vage klachten krijgen van stress, zoals hoofdpijn, buikpijn, rugpijn, pijntjes die je al lang niet meer gehad hebt kunnen weer terug komen, etc. etc.

Stress heeft niet alleen invloed op jezelf, maar ook op de mensen om je heen. Je vindt het misschien lastig om ook nog contact met anderen te houden als je al veel druk ervaart. Of je reageert mopperig als iemand iets vraagt en die ander denkt ‘laat maar even zitten’.

Op die manier kan stress allerlei gebieden van je leven beïnvloeden en kan het makkelijk van een beetje stress naar heel veel stress en uiteindelijke tot stilstand komen, oftewel burnout, veranderen.

Stress en vermoeidheid bij (kenmerken van) autisme

In het onderzoek geven mensen die werken het volgende aan:

Bron : onderzoek Autismecoach (vraag hier het rapport aan)

Mensen met (kenmerken van) autisme hebben vaak veel last van stress

Als je zelf autisme hebt, heb je zeer waarschijnlijk meer last van stress dan mensen zonder autisme. Mensen met autisme zijn gevoelig voor stress, hun evenwicht is eerder verstoord en ze hebben lang de tijd nodig om weer te herstellen van de stress die ze gehad hebben.

Dit komt bijvoorbeeld door het anders binnen komen van prikkels in de hersenen, het moeite met begrijpen van andere mensen en situaties en het om gaan met veranderingen en onvoorspelbaarheden. Je bent hierdoor steeds in een verhoogde staat van alertheid en dat kost heel veel energie.overprikkeld stress vermoeidheid

Als je de stress die je ervaart en voelt negeert en er niets mee doet, of niets mee kunt doen, wordt de stress alleen maar erger. Dan hoeft er nog maar iets kleins te gebeuren en boem, het ploft.

Veel mensen hebben het door de week erg druk, met werk of school. Ze nemen zich dan voor om in het weekend uit te rusten. Of ze zeggen ‘straks heb ik vakantie en dan rust ik wel uit, dan tank ik wel weer bij’. En wat merken ze dan wanneer het eindelijk weekend of vakantie is.

Dan merken ze dat ze zo moe en uitgeblust zijn, dat ze nergens zin in hebben. Dat ze lamlendig op de bank hangen en voor de dingen die ze wilden doen, iets leuks met het gezin of vrienden, eindelijk dat ene klusje af krijgen, daar hebben ze dan totaal geen energie voor. Waardoor ze zich nog slechter gaan voelen, want nu is er niets van de leuke of noodzakelijk dingen gedaan en hebben ze er ook nog een schuldgevoel bij gekregen.

Hoe merk je dat je stress begint op te lopen en er actie nodig is:

Het is heel belangrijk om gedurende de werkweek je stress-level laag te houden en goed voor je eigen energie te zorgen. Zodat je zo weinig mogelijk last van die vermoeidheid hebt. Inzicht hebben in je eigen stress, hoe het voor jou werkt, helpt om er goed mee om te gaan en om het te kunnen voorkomen of zo klein mogelijk laten zijn.

De 5 stappen naar rust en balans op je werk

De 5 stappen die voor rust en balans op je werk gaan zorgen zijn de volgende:

  1. Bestudeer je (werk)week
  2. Inzicht in jezelf
  3. Wat werkt voor mij
  4. Grenzen stellen
  5. Onderhouden van wat je geleerd hebt

Per stap leg ik wat de stap inhoudt en waarom deze stap belangrijk is.

Stap 1 – Bestudeer je (werk)week

Als die enorme vermoeidheid die je steeds voelt, je telkens maar over komt, kom je niet makkelijk uit die vicieuze cirkel. Je blijft dan achter de feiten aanlopen en je vindt dan niet makkelijk een uitweg naar rust en balans.

Je neemt je elke keer voor om nu echt je rust te pakken. Maar doordat je te moe bent of doordat er toch steeds weer iets anders tussendoor komt, lukt dit niet goed. Waardoor je vermoeidheid en gevoel van te kort schieten steeds maar erger wordt.

bestudeer je werkweekEen goede eerste stap om dan te zetten is het bestuderen van je (werk)week. Zonder een duidelijk inzicht in je huidige situatie, kun je deze situatie namelijk niet verbeteren. Je hebt dan geen idee waar de knelpunten zich bevinden.

Door goed naar je (werk)week te kijken, krijg je inzicht in wat bijvoorbeeld de dagen zijn waarop je het heel druk hebt. En wat zijn de dagen waarop het lekker gaat.

Wat is het verschil tussen die dagen? Wat maakt dat het op de ene dag goed gaat en op een andere dag echt helemaal niet? En is die moeilijke dag elke week een moeilijke dag of hangt het ergens anders vanaf, bijvoorbeeld van hoe je slaapt of hoe je in je vel zit?

Kun je iets aan die dag aanpassen of kun je de taken in de week herverdelen, waardoor het beter past?

Door te kijken naar je (werk)week, krijg je inzicht

Het is belangrijk om naar je (werk)week te kijken, omdat je hierdoor inzicht krijgt. Inzicht in de situatie zoals deze nu is. En daarmee kun je ook zien wat er anders mag of kan. Wat bijvoorbeeld de moeilijkste dagen zijn en waarom deze dagen moeilijk zijn. En van daaruit kun je de juiste acties gaan nemen.

Een overvolle (werk)dag, zorgt er waarschijnlijk voor dat je de dag ervoor al stress hebt over de dag die gaat komen. En de dag na deze overvolle dag heb je de hele dag nodig om weer bij te komen.

Op die manier kost een overvolle (werk)dag je dus eigenlijk bijna drie dagen. Dan is het dus belangrijk om de dag voor en na een overvolle dag je agenda leeg te houden. Of te zorgen dat er wat taken van de overvolle dag naar een andere dag gaan, zodat de verdeling goed is.

Als je geen inzicht hebt in je (werk)week dan word je voor je gevoel geleefd. Dan loop je steeds maar achter de feiten aan en ga je steeds harder lopen. Hierdoor krijg je niet de tijd die je nodig hebt om weer tot rust te komen. Je gaat hiermee over je grenzen heen en je vermoeidheid wordt steeds erger. Je begrijpt dat je zo niet langer door kunt gaan.

Wat kun je dan wel doen?

De volgende dingen kun je uitproberen om een start te maken richting een goed verdeelde (werk)week:

– Bepaal wat voor jou de drukste dag is in de week en kun je iets van die dag op een andere dag doen of door iemand anders laten doen?
– Zorg voor voldoende beweging en/of rust op een dag. Heb je een zittend beroep, sta dan regelmatig op en loop even een stukje. Maak een ommetje in je pauze. Ben je veel in beweging tijdens je werk, neem dan voldoende pauze door te gaan zitten.
– Horen alle taken die op jouw to-do lijst staan bij jou, of kunnen anderen een deel overnemen?
– Wat heb jij nodig om door die drukke dag heen te komen? Kun je bijvoorbeeld de dag van tevoren al iets koken voor die dag?

Stap 2 – Inzicht in jezelf

In stap 2 ga je aan de slag met hoe het bij jou werkt. Wat heb jij nodig? Wat kun jij doen op momenten van stress en wat zijn bij jou tekenen dat de stress aan het oplopen is?

Het is heel belangrijk om te weten hoe stress bij jou voelt. Op het moment dat je het namelijk aan voelt komen, kun je nog actie ondernemen. Terwijl als je wacht tot je enorm overprikkeld bent, dan kun je meestal niets meer behalve dichtklappen of juist ontploffen.

De periode voor het dichtklappen of ontploffen is het moment dat je actie kunt
nemen, de voor jou juiste dingen kunt doen.

Maar hoe weet je nu hoe dat voor jou werkt, als je vaak ineens overvallen wordt door zo’n overprikkeling, waarbij je helemaal niets meer kunt of juist helemaal uit je dak gaat van boosheid? Die je echt niet aan voelt komen.

En dat anderen dan alleen maar extra vragen blijven stellen of verwijten naar je hoofd blijven gooien. Precies dat wat jij op zo’n moment niet kunt gebruiken.

Misschien voel je je daarna ook wel extra vervelend, omdat je merkt dat anderen je niet begrijpen en er niets mee kunnen.

Stress en overprikkeling kan je overkomen

Als je niets doet met het krijgen van inzicht in hoe het bij jou werkt, dan blijft stress en overprikkeling je overkomen en kun je het zelf niet op tijd stoppen. En dan blijf je dus in situaties komen, waarop je zelf geen invloed meer hebt. Omdat het al te ver is gegaan.

En die overprikkeling die steeds terug blijft komen, die zorgt er ook nog eens voor dat je vermoeidheid erg wordt en dat je op een bepaald moment helemaal niet meer weet waar je moet beginnen.

Terwijl je daar, als je er op de juiste manier mee aan de slag gaat, heel veel mee kunt doen. Door te leren hoe het bij jou werkt en door overprikkeling op tijd aan te voelen komen.

Wat kun je doen om die overprikkeling aan te voelen komen?

De volgende dingen geven je inzicht in jezelf en daarmee zie je je overprikkeling goed aankomen.

– Bepaal hoe jouw opkomende overprikkeling voelt. Waar krijg je last van? Wat gebeurt er met je op het moment dat je overprikkeld begint te raken? Hoe voelt het wanneer de stress aan het oplopen is?
– Door welke situaties wordt jouw overprikkeling en stress hoog? Hoe ziet zo’n situatie er uit? Wat gebeurt er?
– Van welke prikkels heb jij last? Heeft dat met horen, voelen, zien, ruiken, denken te maken.
– Wat heb je nodig na een moment van overprikkeling? En wat wil je juist niet? Kun je dit tegen de mensen in je omgeving vertellen, zodat ze hier rekening mee kunnen houden?

Stap 3 – Wat werkt voor mij

In deze stap is het heel belangrijk om goed duidelijk te krijgen wat jij nodig hebt in welke situatie. En ook wat je niet nodig hebt is heel belangrijk om te weten.

Op het moment dat je voor jezelf duidelijk hebt wat voor jou werkt, kun je hier zelf heel goed rekening mee houden. En als je dit dan ook nog aan de mensen in je omgeving kunt vertellen of laten zien, dan kunnen zij ook goed rekening met je houden.

Je kunt hiervoor een uitgebreid autismeprofiel maken, waarin precies staat wat je op welk moment nodig hebt. En wat je juist niet wilt. Op die manier kun je zelf met jouw autismeprofiel checken hoe de stress en overprikkeling er op een bepaald moment voor staat.

In een autismeprofiel maak je onderscheid in de fases groen (je zit lekker in je vel), oranje (de overprikkeling begint al op te lopen, je wordt al wat geïrriteerd) en rood (in deze fase probeer je in het begin nog alles ‘recht’ te houden, maar al snel verlies je de controle en knak je, oftewel je raakt totaal overprikkeld).

Vaak is het op het moment dat je stress hebt en overprikkeld begint te raken, heel lastig om op dat moment nog te weten wat je nu het beste kunt doen of laten. En door het in het autismeprofiel overzichtelijk te hebben, hoef je daar alleen maar op te kijken. Er staan suggesties op over wat je kunt doen.

Daarnaast kan dit profiel ook door anderen in je naaste omgeving gebruikt worden. Ook zij kunnen op momenten dat ze zien dat je veel stress hebt, op het autismeprofiel kijken wat je nu fijn vindt om te doen.

Als je geen autismeprofiel voor jezelf hebt, moet je elke keer zelf heel goed in de gaten houden of je stress oploopt. En dan ook nog op dat moment, waarop je al stress hebt, bepalen wat je kunt gaan doen om de stress naar beneden te krijgen.

Dat is vaak heel lastig en heel moeilijk om te doen. Vandaar dat het heel belangrijk is om van jezelf te weten wat voor jou werkt op momenten van stress en overprikkeling.

Wat is er belangrijk in een autismeprofiel:

– Hoe zien de fases groen, oranje, rood er uit?
– Wat gebeurt er na fase rood, dus wanneer je zojuist enorm overprikkeld was, wat is er in de fase daarna nodig?
– Hoe kun je deze fases aan anderen in je directe omgeving duidelijk maken?

Stap 4 – Grenzen stellen

Grenzen stellen, het is voor iedereen nodig en het is ook voor veel mensen heel moeilijk om te doen. Om lekker in je vel te zitten is het heel belangrijk om te weten wat bij je past, wat je nodig hebt en ook wat je niet nodig hebt.

En hier dan ook op een goede manier met anderen over kunnen praten. Op het moment dat jij je eigen grenzen kent en herkent, kun je ze met anderen bespreken en er op die manier voor zorgen dat anderen niet steeds over jouw grenzen heen gaan.

Maar ook voor onszelf is het heel belangrijk om onze grenzen te kennen. Zodat we goed voor onze energie kunnen zorgen en hiermee vermoeidheid, stress en andere klachten voorkomen kunnen worden.

Over je grenzen heen gaan

Wat zijn voorbeelden van manieren waarop er over je grenzen heen gegaan wordt en wat stress op kan leveren:

– onder druk gezet worden om een antwoord te geven
– geen tijd krijgen om een keuze te maken
– in een staat van overprikkeling toch iets moeten gaan doen
– gevraagd worden rekening te houden met anderen
– last hebben van bijvoorbeeld geluiden, zoals radio’s, gepraat of machines

Wanneer je geleerd hebt om op de goede manier jouw grenzen aan te geven, kun je dus:

– het heft in eigen hand nemen, dus je leven leiden op de manier waarop jij dat wilt en niet hoe andere
– toekomen aan je eigen behoeften en de gevoelens van frustratie verdwijnen
– gelijkwaardigheid creëren in de relatie met anderen en daarmee krijg je zelfrespect
– duidelijkheid aan de ander bieden. Een nee is dan ook een nee en daarmee is een ja ook een ja

Hoe geef je op een goede manier je grenzen aan:

– Bepaal op een moment dat je lekker in je vel zit welk deel van je leven niet loopt zoals je zou willen. Hoe kun je daarin zorgen dat je op dit stukje je grens aan kunt geven.
– Zorg dat het om te beginnen over een grens gaat op een klein, eenvoudig onderwerp.
– Oefen met het aangeven van grenzen met een familielid, vriend of vriendin die je goed kent. Zodat je even uit kunt testen hoe je je grens goed aan kunt geven en wat die ander dat bijvoorbeeld terug kan zeggen.
– Geef je grens aan op een rustige manier en wacht op de reactie. Kijk hoe je het beste kunt reageren op de reactie.
– Blijf oefenen, grenzen stellen is moeilijk om te doen voor bijna iedereen. Met oefenen zorg je dat het je steeds beter lukt.

Stap 5 – Onderhouden van wat je geleerd hebt

Stap 5 gaat eigenlijk voor over hoe kun je nu blijven doen wat je geleerd hebt? Natuurlijk kun je van alles leren over dingen die goed voor je zijn. En zolang je daar actief mee aan de slag bent, lukt dat vaak ook allemaal wel.

En na verloop van tijd gaat het steeds beter om goed voor jezelf te zorgen, om te weten wat je nodig hebt en om bijvoorbeeld je grenzen aan te geven. En het gaat zo goed, dat je er eigenlijk niet meer over na hoeft te denken. Denk je.

Wat je vaak ziet is dat na een tijdje je net niet meer alles doet waarvan je weet dat goed voor je is. Ach, die ene keer dat schema maken voor de komende week kan ik best wel overslaan. Dan doe ik het gewoon volgende week weer. Het gaat nu toch goed?

En van die ene keer overslaan, maak je het schema de week er na ook niet. En dan doe je ook een ander belangrijk ding een keer niet goed. En voordat je het weet, zit je weer midden in de stress en is de rust en balans op je werk ver te zoeken.

Daarom is het heel belangrijk om regelmatig een soort van onderhoud te plegen aan alles wat je geleerd hebt. Pak bijvoorbeeld een vast moment in de week om de komende week te bekijken. Wat staat er allemaal op de planning, waar dien je rekening mee te houden, wat moet er gebeuren?

Op die manier kun je tijdig bijsturen en gaat de week soepel verlopen.

En als het allemaal lekker gaat, ben je er ook zo mee klaar. Terwijl als je het een paar keer overslaat en je moet het weer op gaan pakken, dan wordt het vaak lastig. Dan moet je voor je gevoel weer bijna opnieuw beginnen en dat is jammer als je al zo ver gekomen was.

– Heb je een autismeprofiel gemaakt, bekijk het regelmatig of het nog klopt. Past het allemaal nog bij hoe je nu zelf bent.
– Sta er regelmatig bij stil hoe je je voelt, hoe gaat het met je, wat is er anders dan anders.
– Check soms ook met anderen die je vertrouwt hoe zij jouw zien. Wat merken zij aan je, zien ze dat het goed met je gaat of maken ze zich zorgen over je.

Hierboven heb ik je veel verteld over hoe je goed voor jezelf kunt zorgen en wat jij kunt doen om stress en vermoeidheid te voorkomen.

Kun jij ook wel wat hulp gebruiken?

Loop jij ook tegen problemen aan, in je werk, studie of privé-leven? En vind je het lastig om alles wat ik hierboven verteld heb zelf te gaan doen?

Maak dan nu hier een afspraak voor een gratis ont-stress sessie. Dan bespreken we waar je tegenaan loopt en hoe je ik je daarbij kan helpen.

Jouw gratis ont-stress sessie houden we in mijn praktijk in Best of online. De sessie duurt ongeveer 30 minuten. Meld je nu hier aan!


Tags: , , , , , , , , , , , ,

Geplaatst: 16 juni 2022

Ben jij soms ook zo moe?

Moe, ben jij dat ook soms?

Moe : zo’n 8 jaar geleden was ik moe, heel moe. Ik deed mijn uiterste best om alle ballen hoog te houden. Twee opgroeiende kinderen van 9 en 7 (beiden met even later een diagnose autisme), een veeleisende baan, een partner, een huishouden en vrienden en kennissen.

Het is toch niet goed om zo moe te zijn

Ik voelde wel dat ik zo niet langer door kon gaan, dat het toch niet de bedoeling kan zijn dat je steeds over je eigen grenzen heen gaat en zo moe bent. En dat was ik, steeds maar moe, overdag, ’s avonds en in het weekend. Maar ik wist niet hoe ik het kon veranderen. En dus ploeterde ik maar door.

Toen werd ik letterlijk stop gezet

Wat mij heeft gered – achteraf is dat altijd makkelijk zo te zien – is dat ik een auto-ongeluk kreeg. Het leek een klein ongeluk, maar de gevolgen waren enorm voor mij en mijn gezin. Ik kon 7 weken nagenoeg niets, alles was te veel en kostte me bergen energie. Daarna ben ik nog ruim 1,5 jaar bezig geweest om weer goed voor mijn kinderen te kunnen zorgen, om het huishouden weer te kunnen doen en om mijn contracturen weer te kunnen werken.

En toen, hoe verder?

Poeh, dat was echt een zware tijd. Ik weet dus uit eigen ervaring wat vermoeidheid met je doet. En hoe uitzichtloos het kan voelen.

Toen ik uiteindelijk weer aan het werk was, kreeg ik er problemen bij, want alles was veranderd op het werk. We hadden een andere leidinggevende, een ander kantoor en de sfeer was enorm veranderd op de afdeling. Zo erg dat ik me er helemaal niet meer thuis bij voelde. En geloof me, in zo’n sfeer werken die niet bij je past, kost ook bergen met energie.

Van vermoeidheid naar energie

Die negatieve sfeer was echt niet wat ik wilde. Ik begon net mijn vermoeidheid en negatieve gevoel achter me te laten, en nu kreeg ik dit. Ik ben toen bewust op zoek gegaan naar energie. Naar manieren om energie te besparen en om energie extra te krijgen. Zodat ik die werkdag wel op een normale manier door kon komen, zonder ’s avonds uitgeput op de bank te hangen.

Bewaak je grenzen

En ik ging op zoek naar manieren om mijn grenzen op een juiste manier aan te geven. Ik was gewend om steeds maar over mijn grenzen heen te gaan en te doen wat anderen van mij verwachten. Maar daar ging ik het niet mee redden, dat besefte ik me wel. En dus onderzocht ik wat nu eigenlijk mijn grenzen zijn. Wat vind ik belangrijk en wat niet. Waar wil ik mijn tijd en energie in stoppen en waar houd ik direct mee op.

Resultaat

Die zoektocht naar energie krijgen en je grenzen op de juiste manier aangeven, heeft me gebracht waar ik nu ben, met mijn eigen autismecoach-praktijk. Ik kan nu goed voor mijn energie zorgen. Ik geef mijn grenzen aan op een manier die anderen begrijpen. En dat zorgt ervoor dat ik buiten het werk om energie heb voor de leuke dingen in het leven – en soms ook de dingen die gewoon moeten.

Ben jij ook zo moe en op zoek naar energie?

Herken jij jezelf in (kenmerken van) autisme en ben je ook zo moe? Kun je wel wat hulp gebruiken bij het krijgen van energie? Ben je er klaar mee om elke avond uitgeput op de bank te ploffen?

Vraag dan nu jouw gratis ont-stress sessie aan! In deze ont-stress sessie bespreken we waar je tegenaan loopt en hoe ik je daarbij kan helpen. Jouw ont-stress sessie van ongeveer 30 minuten houden we in mijn praktijk of via Zoom.

Vraag hier jouw sessie aan via.

 


Tags: , , , , , ,

Geplaatst: 20 mei 2022

Kenmerken van autisme

Kenmerken van autisme

Kenmerken van autisme: Vaak lees en schrijf ik over autisme. Over hoe ik het in mijn praktijk als autismecoach ervaar en over waar we binnen ons gezin tegenaan lopen.

Maar wat is autisme nu precies? Wat zijn de kenmerken van autisme? Je zult jezelf of de persoon met autisme in je omgeving wellicht herkennen in sommige kenmerken. En in andere misschien wel helemaal niet. En dat is OK. Jij bent jij.

Iedereen is anders

Laat ik voorop stellen dat natuurlijk iedereen anders is. Je kunt niet zeggen dat er iets van autisme voor iedereen geldt. Net zo goed als dat je ook niet kunt zeggen dat iedereen het fijn vindt om te wandelen of iedereen houdt van appeltaart.

Maar er zijn natuurlijk wel een aantal kenmerken die vaak bij autisme horen.

Ik zet hieronder die kenmerken op een rijtje.

Aan het einde van dit bericht kom ik ook terug op de dingen die je kunt leren om het wel soepel voor jezelf te laten lopen, dus lees vooral het hele bericht.

Kenmerken van autisme

Kenmerken van autisme worden in 7 gebieden verdeeld. Wanneer we over deze 7 gebieden praten, benoemen we vaak de dingen die anders gaan bij mensen met autisme/autisten. We gaan er daarbij vanuit dat er problemen of uitdagingen worden ervaren op een aantal van deze 7 gebieden.

De 7 gebieden waarover vaak gesproken wordt als je het hebt over autisme zijn:

– Wederkerigheid, inleven in een ander en hen aanvoelen
– Non-verbale communicatie, alle communicatie die zonder woorden plaatsvindt
– Ontwikkelen, handhaven en begrijpen van sociale relaties
– Voorspelbaarheid, gedragsroutines en rituelen
– Stereotiep gedrag
– Beperkte interesses
– Sensorische over- en ondergevoeligheid

Een hele mond vol

Nu vind ik, wanneer ik naar die hierboven genoemde 7 gebieden kijk, dat het een hele mond vol is en eigenlijk nog niet echt duidelijk uitlegt waar je in de praktijk nu last van kunt hebben.

En begrijp me niet verkeerd, ik ben zeker van mening dat je de genoemde 7 gebieden dient te kenmerken op de manier dat het gedaan is, om goed onderzoek uit te kunnen voeren en een eventuele diagnose te kunnen stellen.

Maar voor je dagelijkse praktijk denk ik dat je meer aan de volgende opsomming hebt. Hieronder noem ik een aantal dingen waar je tegenaan kunt lopen wanneer je jezelf herkent in (kenmerken van) autisme.

Wat natuurlijk niet wil zeggen dat bij jou alles precies zo werkt zoals ik hier benoem. Iedere persoon is anders, werkt anders, woont anders en loopt dus ook tegen andere dingen aan.

Problemen/uitdagingen/dingen die anders gaan vanuit de praktijk

Onderstaande problemen/uitdagingen/dingen die anders gaan kom ik vaak tegen bij mensen die zichzelf herkennen in (kenmerken van) autisme:

Vermoeidheid, een alles overheersende vermoeidheid. Die soms even wat minder kan zijn, maar die vaak als een soort van donkere wolk boven het leven hangt. Waardoor op het oog simpele dingen soms onverwacht ingewikkeld kunnen worden om te doen.

– Moeite hebben met het bewaren van overzicht. Welke taken dien ik eerst te doen op mijn werk en hoe lang duurt dat dan? Hoe kan ik alles wat er op het werk, voor mijn gezin, in mijn familie moet gebeuren, op een goede manier doen, zonder dat ik veel te veel hooi op mijn vork neem? Afspraken vergeten, omdat een grote chaos is in je hoofd.

Grenzen aangeven kan heel lastig zijn. Dit geldt eigenlijk voor de meeste mensen die ik ken, met en zonder (kenmerken van) autisme. Waarbij ik zie dat mensen met (kenmerken van) autisme zich nog vaker proberen aan te passen aan ‘wat hoort’. Zodat ze er ook bij horen. Omdat ze toch vaak ergens een gevoel hebben van niet goed genoeg zijn en er niet echt bij te horen.

Sociale interactie met anderen. Dat kan ook echt een uitdaging zijn. Want hoe weet je nu hoe die ander gaat reageren, wat kun je zeggen in welke situatie, of  wanneer praat je teveel over een onderwerp waar je zelf veel van weet. Soms lijkt het dat je ook nooit iets goed kunt doen, je wordt altijd verkeerd begrepen. Dus misschien moet ik maar niets meer zeggen…

De informatie hierboven is natuurlijk niet compleet, ieder mens en iedere situatie is anders. Ik wil een beetje duidelijkheid geven over waar jij tegenaan kunt lopen op het moment dat je jezelf herkent in (kenmerken van) autisme.

En weet je ook dat je heel veel kunt doen om goed te leren omgaan met jouw (kenmerken van) autisme? Dat je de volgende dingen kunt leren, zodat je met jouw autisme om kunt gaan om een manier die bij jou past:

– Goed leren omgaan met de energie die jij beschikbaar hebt. Door de voor jou juiste dingen te doen. Door manieren te vinden waarop je er extra energie bij krijgt gedurende de dag. Zodat je niet aan het einde van de dag op de bank neerploft, omdat je helemaal op bent.

– Leren om de rust te bewaren, voor jezelf, op je werk en binnen je gezin. Op een manier die bij jullie past. En leren los te laten van ‘hoe het hoort’ en te bewegen naar ‘hoe werkt het voor mij/ons’.

Grenzen aangeven kun je leren. Het is daarbij belangrijk dat je je grenzen aangeeft over de dingen die jij belangrijk vindt en op een manier die bij jou past. Je kunt dat oefenen in hele kleine stapjes. Door je grenzen aan te geven op een goede manier, kom je zeker over en gaan mensen naar je luisteren.

– Ook sociale interactie met anderen kun je ontwikkelen. Je kunt gaan oefenen met het omgaan met je collega’s, praten over ditjes en datjes op een verjaardag, vaardigheden aanleren waarop dit makkelijker wordt.

Herken jij kenmerken van autisme bij jezelf?

Herken jij jezelf in bovenstaande of andere kenmerken van autisme? En wil je er meer over leren, om je werk goed te kunnen doen zonder dat het jou al je energie kost, om jezelf goed te leren kennen en te leven op een manier die bij jou past?

Maak dan nu een vrijblijvende afspraak voor een gratis ont-stress sessie. We houden de sessie in mijn praktijk in Best of online. De sessie duurt ongeveer een half uur en we bespreken waar jij tegenaan loopt en hoe ik je daarbij kan helpen.

Meld je nu hier aan voor jouw ont-stress sessie.


Tags: , , , , , , , , ,

Geplaatst: 9 december 2021

Rust en balans op je werk

Herken je dat? Dat je aan het einde van je werkdag helemaal op bent? Dat je zo moe bent, dat je geen puf meer hebt om ’s avonds nog iets te gaan doen? Of om zelfs maar te koken?

Misschien kost een werkdag je zoveel energie, door alle prikkels waar je de hele dag mee te maken krijgen. Of maakt je dag je zo moe, omdat je steeds na aan het denken bent over de communicatie met je collega’s, leveranciers of klanten.

Of misschien zit je helemaal niet op de juiste plek qua werk, werk je onder je niveau of past het bedrijf niet goed bij je.

Al deze dingen kunnen ervoor zorgen dat je zo moe bent, dat je blij bent als het eindelijk tijd is om naar huis te gaan en je op de bank kunt ploffen. Maar of je daar nou zo blij van wordt? Ik denk van niet. Maar wat dan wel?

Veel mensen met (kenmerken van) autisme lopen hier tegenaan. Hun werkdag volhouden kost super veel energie, waardoor ze niet hun talenten kunnen gebruiken op de manier die ze graag zouden willen. En dat is zo jammer.

In januari komt een nieuw e-book van mij uit. Met dit e-book kun je je energie van de dag in kaart brengen. Dit geeft je inzicht in hoe je aan je dag begint en hoe de rest van de dag que energie voor jou verloopt.

Maar daarover later meer.

Voor nu vraag ik je om eens op je ontspanmomenten op een dag te letten. Heb je ontspanmomenten gedurende je werkdag? Kun je dan ook echt ontspannen, of ben je stiekem nog steeds met je werk bezig op zo’n moment?

Als je ontspanmomenten hebt, check dan eens of ze lang genoeg zijn en of je ze vaak genoeg hebt tijdens je werkdag. Laad je er ook echt van op? Of is daar nog verbetering mogelijk?

Heb je bijvoorbeeld de mogelijkheid om naar buiten te gaan, om lekker een boek te lezen, om naar je favoriete muziek te luisteren of om even lekker te gaan liggen?

Kijk eens hoe het met jouw ontspanmomenten op je werkdag gesteld is. Wat kan er beter en wat doe je al goed? En maak meteen een actieplan voor jezelf voor de dingen die je wilt gaan oppakken.

Ben jij ook zo moe na je werkdag en ben je toe aan een verandering? Waardoor je wel nog iets anders kunt doen dan op de bank ploffen zodra je thuis bent? Omdat je nog energie over hebt voor je avond?

Schrijf je dan nu hier in voor het gratis webinar Rust en balans op je werk dat ik op 19 januari 2022 om 20.00 uur geef. In dit webinar krijg je tips voor het krijgen van rust en balans op je werk. Zodat je weer controle krijgt over je werkdag, je de geplande taken af krijgt en voldoende energie hebt voor tijdens en na je werkdag.

Kun je niet live mee doen? Schrijf je dan toch in. Je ontvangt na het webinar een link naar de replay die nog een week beschikbaar blijft.


Tags: , , , , ,

Geplaatst: 26 november 2021

Help, wat is het hier druk!

Afgelopen week had ik er weer één, zo’n dag waarop je aan het begin al voelt dat het niet jouw beste dag gaat worden. Voor je gevoel begin je al met een 1-0 achterstand. En het enige dat je kunt denken is ‘wanneer krijg ik weer rust aan mijn hoofd?’. Zulke dagen heeft Femke ook regelmatig. Lees hier verder hoe dat bij haar gaat.

Femke loopt het kantoor binnen waar ze al een aantal jaar werkt. Ze gaat zitten aan haar bureau en wil even bijkomen van de ochtend. De kinderen waren druk deze ochtend en ze hadden samen ruzie. Dat moest natuurlijk eerst gesust worden, voordat ze konden eten en daarna naar school konden vertrekken. En dan komt daar nog bij dat Femke vannacht ook weer niet goed geslapen heeft.

Slecht slapen heeft ze de laatste tijd vaker last van
Dat heeft ze de laatste tijd vaker, dan kan ze niet in slaap komen en ligt ze maar te malen over wat er die dag allemaal gebeurd is en over wat er gezegd is. Ook maakt ze zich dan druk over wat er voor de volgende dag allemaal op het programma staat.

Meestal komt er dan ook nog wel iets naar boven wat ze vandaag vergeten is te doen. En dan wordt het in slaap vallen helemaal erg lastig. Het is vaak veel te laat voordat ze slaapt en ze wordt ook nog regelmatig wakker in de nacht. Dus staat ze tegenwoordig vaak doodmoe op. En dan moet de hele (werk)dag nog beginnen.

Op kantoor is het ook onrustig
Nadat ze op het werk aan haar bureau is gaan zitten en haar spullen heeft klaar gelegd, merkt ze dat het ook op kantoor onrustig is. Het lijkt wel of er storm in de lucht hangt. Overal staan mensen nèt te hard te praten over het weekend. Over wat ze gedaan hebben of over voetbal, ook al zo’n saai onderwerp, denkt ze.

Ondertussen heeft een collega zo te horen een boze klant aan de telefoon en hij begint steeds harder te praten in zijn headset. Een externe monteur is met het koffieapparaat bezig, wat ook herrie oplevert.

Bijkomen van de ochtend
Ojé, denkt Femke, dat even bijkomen van de ochtend gaat ‘m op deze manier niet worden. Wat een drukte om haar heen. Ze voelt hoofdpijn opkomen en ze merkt dat ze een heel onrustig gevoel krijgt. Ze weet dat als ze nu niet zorgt dat ze rust in haar hoofd krijgt, het een hele vervelende dag gaat worden met barstende hoofdpijn en fouten in haar werk. En dan heeft ze nog niet eens voor het eten gezorgd en de kinderen naar bed gebracht.

Is zo’n dag voor jou herkenbaar? Lees dan de 5 dingen die Femke doet om rust in haar hoofd te krijgen op haar werk

5 tips om rust in je hoofd te krijgen op je werk
Femke checkt haar agenda. Daar heeft ze voorin een lijstje gemaakt met de dingen die ze kan doen als ze overprikkeling aan voelt komen. Ze kijkt even wat er ook al weer op staat.

  1. Kijk of je op een rustige werkplek kunt gaan zitten
    Bij Femke op het werk hebben ze flexplekken. En Femke weet dat er een paar plekken zijn die rustig zijn, weg van de rumoerige groep en uit de loop naar andere kantoren en het toilet. Die gaat ze nu dus één opzoeken.
  2. Geef aan je leidinggevende aan dat je rust nodig hebt
    Femke heeft op haar werk afspraken gemaakt met haar leidinggevende. Wanneer het te druk in haar hoofd is, mag ze dit aangeven aan haar leidinggevende en op een rustige plek gaan zitten. Op het moment dat ze op zo’n rustige plek zit, wordt ze zo weinig mogelijk gestoord en kan ze tot zichzelf komen en rustig haar werk doen.
  3. Stel prioriteiten in je werk
    Stel de juiste prioriteiten in je werk. Wat dient er echt door jou en echt vandaag gedaan te worden? Wat kan iemand anders overnemen en wat kun je eventueel morgen doen?
  4. Zorg dat je voldoende water drinkt en de juiste dingen eet op momenten dat je weinig energie hebt
    Koffie kan er voor zorgen dat je stress-niveau oploopt, terwijl je juist rust in je lichaam nodig hebt bij overprikkeling. Zorg dat je voldoende thee zonder cafeïne/theïne of water drinkt. Probeer voeding zonder suikers te eten. Suikers zorgen even voor een energie-boost, maar al heel snel zorgen die suikers ervoor dat je moe wordt en nog meer suikers wil gaan eten, waardoor je in een negatieve spiraal terecht komt.
  5. Vanavond op tijd naar bed
    Femke gaat vanavond lekker op tijd naar bed. Ze zorgt dat ze haar avondritueel, dat ze een tijd geleden een keer bedacht heeft, vanavond echt gaat doen. Dat betekent een wandeling van een half uur maken na het eten, lekker in de frisse lucht. En dan een boekje lezen of een fijn muziekje luisteren. En daarna lekker gaan slapen, na het drinken van een kopje ontspannende thee.

Herken jij de werkdag van Femke? Kom jij ook wel eens zo vermoeid op het werk aan en moet dan de dag nog beginnen? Weet jij wat je kunt doen om weer rust in je hoofd te krijgen, of vind je dat lastig?

Als je het lastig vindt om met zulke dagen om te gaan, vraag dan een gratis ont-stress sessie aan. Deze ont-stress sessie houden we via Zoom. Tijdens de sessie kun jij je verhaal kwijt over waarom je vaak zo moe bent en kan ik je helpen met wat te doen om weer energie te hebben en je werk goed te kunnen doen. Vraag jouw sessie aan via https://www.lekkerinjevelmetautisme.nl/ont-stress-sessie/


Tags: , , , , , ,

Geplaatst: 21 november 2021

Hoe goed ben jij in het stellen van grenzen?

Voor heel veel mensen is voelen en weten wat ze zelf nodig hebben heel lastig. En als ze het dan weten, dan is het nog steeds lastig om ook steeds de juiste keuzes voor zichzelf te maken. Omdat ze het gevoel hebben dat er zo veel moet.

Voor mensen met (kenmerken van) autisme, is dit alles nog veel moeilijker. Het omgaan met alle prikkels op een dag, het proberen te houden van overzicht en bijvoorbeeld een goede ouder en/of medewerker zijn, kost heel veel energie.

Geen puf meer voor leuke dingen
Aan het einde van de dag ben je vaak moe en dan wil je partner, kind of vriendin nog iets leuks met je gaan doen of een belangrijk onderwerp met je bespreken.

En jij wilt dit natuurlijk ook, maar soms heb je gewoonweg geen energie om na de dag nog allerlei dingen te ondernemen en wil je eigenlijk alleen maar rust. En als je dan eindelijk in bed ligt, kun je misschien juist wel weer niet slapen, omdat je alles van die dag nog eens aan het overdenken bent.

Hoe voorkom je vermoeidheid en stress
Om vermoeidheid en stress zo veel mogelijk te voorkomen, is het nodig dat je je eigen grenzen kent en dat je ze ook kunt stellen. Met andere woorden, dat je weet waar je gevoelig voor bent en wat voor situaties voor stress bij jou kunnen zorgen. En wat je dan kunt doen om de stress te voorkomen of te verminderen.

Belangrijk is om te weten wat de signalen bij jou zijn die aangeven dat het te veel is, dat je grens bereikt is. Denk hierbij aan hoofdpijn, pijn en nek of schouders, sneller ademen, warm hoofd. Misschien merk jij iets anders bij jezelf op als je stress hebt.

Het is belangrijk deze signalen te herkennen. Als je de signalen herkent, merk je dat je stress hebt en kun je kijken wat je kunt doen om de stress te verminderen. Zodat het niet nog erger wordt.

Voorbeeld van grenzen stellen op het werk
Een klant van mij vindt het erg lastig om op tijd te merken dat hij stress heeft. Als we het er samen over hebben, kan hij goed benoemen wat hij voelt en waardoor de stress veroorzaakt wordt. Hij komt redelijk snel tot de conclusie dat dit komt doordat hij sinds kort op een andere werkplek zit.

Als we daarna bespreken dat hij kan overleggen met zijn leidinggevende of hij op een andere plek kan zitten, omdat hij op deze plek veel prikkels ervaart, vindt hij dit lastig. Hij wil het niet bespreken met zijn leidinggevende, want zijn collega’s zijn juist zo blij met hun nieuwe plekken. Hij wil hen niet vragen te ruilen van werkplek.

Gelukkig zijn er nog andere alternatieven te bedenken. Denk hierbij aan het gebruiken van een geluid-reducerende koptelefoon, je bureau richting de muur zetten en ervoor zorgen dat je regelmatig even van je bureau weg loopt en rust pakt.

Vaak is het lastig om zelf oplossingen te vinden voor de dingen waar je tegenaan loopt. Je zit zelf al een tijdje in een bepaalde situatie en je hebt al van alles geprobeerd. Als de geprobeerde dingen niet helpen, is het lastig om zelf nieuwe dingen te blijven verzinnen.

Vind jij het lastig om je eigen stress-signalen te herkennen? Om nieuwe dingen te verzinnen die je kunt proberen om stress te voorkomen? Om voor jezelf en aan anderen je grenzen aan te geven? Te laten weten wat wel en wat niet kan of goed voelt?

Vraag dan een gratis ont-stress sessie aan. Deze ont-stress sessie houden we via Zoom. Tijdens de sessie kun jij je verhaal kwijt over waarom je zo moe bent en kan ik je helpen met wat te doen om weer energie te hebben en je grenzen aan te geven. Vraag jouw sessie nu hier aan.

 


Tags: , , , , ,